Trong bối cảnh nhu cầu đi lại ngày càng tăng và phương tiện vận tải ngày càng đa dạng, việc đảm bảo quyền lợi và an toàn cho hành khách trở thành yếu tố then chốt. Hợp đồng vận chuyển hành khách ra đời như một công cụ pháp lý quan trọng, không chỉ xác lập rõ quyền và nghĩa vụ giữa bên vận chuyển và hành khách, mà còn giúp quản lý, kiểm soát rủi ro trong quá trình vận tải. Đây là loại hợp đồng dân sự phổ biến nhưng đặc thù, đòi hỏi sự hiểu biết kỹ lưỡng để đảm bảo an toàn, minh bạch và hiệu quả cho tất cả các bên tham gia. Để nắm rõ các vấn đề pháp lý xoay quanh Hợp đồng vận chuyển hành khách, Hopdongmau.net mời Quý bạn đọc cùng theo dõi bài viết dưới đây.
Vận chuyển hành khách là gì?
Vận tải hành khách (hay vận tải hành khách) là hoạt động chuyên chở người từ điểm này đến điểm khác bằng phương tiện giao thông như xe buýt, taxi, tàu hỏa, máy bay, tàu thủy, xe khách,… Đây là một hoạt động kinh doanh phổ biến, nhằm đáp ứng nhu cầu đi lại của con người. Hoạt động này thường được thực hiện bởi các doanh nghiệp hoặc hợp tác xã vận tải theo nhiều hình thức khác nhau, như tuyến cố định, theo hợp đồng, hoặc theo yêu cầu riêng (taxi).
Hiện nay, vận tải hành khách đuộc triển khai dưới 03 dạng chính như:

Thế nào là hợp đồng vận chuyển hành khách
Căn cứ theo Điều 522 Bộ luật dân sự 2015 có quy định về hợp đồng vận chuyển hành khách như sau: “Hợp đồng vận chuyển hành khách là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên vận chuyển chuyên chở hành khách, hành lý đến địa điểm đã định theo thỏa thuận, hành khách phải thanh toán cước phí vận chuyển”.
Lưu ý: Việc vận chuyển hành khách có thể được thực hiện bằng nhiều hình thức khác nhau như đường bộ, đường sắt, đường hàng không,… Và với mỗi loại hình vận tải cụ thể thì pháp luật chuyên ngành sẽ có những quy định cụ thể.
Ví dụ: Đối với hoạt động vận tải hành khách bằng xe ô tô, các doanh nghiệp, hợp tác xã và đơn vị kinh doanh vận tải phải tuân thủ các quy định tại Nghị định 10/2020/ NĐ-CP về kinh doanh và điều kiện kinh doanh vận tải bằng xe ô tô.
Đặc điểm của Hợp đồng vận chuyển hành khách
Thứ nhất, hợp đồng vận chuyển hành khách là hợp đồng song vụ:
- Đối với bên vận chuyển: có quyền yêu cầu hành khách mua vé theo quy định và chấp hành đầy đủ quy định về vận chuyển hành khách. Bên vận chuyển có nghĩa vụ xuất hành đúng giờ, trả khách đúng địa điểm đã thỏa thuận.
- Đối với bên hành khách: có nghĩa vụ mua vé và ngồi đúng chỗ quy định trên vé. Trong quá trình tham gia vận chuyển phải chấp hành nghiêm chỉnh các quy định của bên vận chuyển về an toàn giao thông. Ngược lại, hành khách có quyền yêu cầu bên vận chuyển chấp hành nghiêm chỉnh luật giao thông để đảm bảo an toàn tính mạng cho hành khách.
Thứ hai, hợp đồng vận chuyển hành khách là hợp đồng có tính đền bù:
Do hành khách phải trả tiền cước phí theo mức giá mà bên vận chuyển công bố hoặc đã thỏa thuận. Song song với đó, bên vận chuyển cung cấp dịch vụ vận chuyển theo đúng chất lượng cam kết.
Thứ ba, hợp đồng vận chuyển hành khách là hợp đồng ứng thuận:
Hợp đồng vận chuyển hành khách mang tính chất ưng thuận, tức là hợp đồng có hiệu lực ngay khi các bên thống nhất xong các nội dung chủ yếu như giá vé, lộ trình, thời gian khởi hành. Từ thời điểm đó, quyền và nghĩa vụ của các bên được xác lập, còn việc vận chuyển chỉ là bước thực hiện hợp đồng theo ngày giờ đã thỏa thuận.
Chủ thể của hợp đồng vận chuyển hành khách
Chủ thể của hợp đồng vận chuyển hành khách là bên là bên vận chuyển và hành khách. Trong đó:

- Bên vận chuyển là cá nhân hoặc tổ chức có đăng ký và được phép kinh doanh vận chuyển hành khách. Việc vận chuyển hành khách phải được thực hiện theo đúng nội dung phạm vi và phương thức đã đăng ký với cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
- Hành khách là cá nhân hoặc tổ chức có nhu cầu di chuyển từ địa điểm xuất phát đến địa điểm kết thúc theo thỏa thuận với bên vận chuyển. Đồng thời hành khách thực hiện nghĩa vụ thanh toán tiền phí vận chuyển.
Hình thức hợp đồng vận chuyển hành khách
Căn cứ theo Điều 523 Bộ luật Dân sự 2015 có quy định về hình thức của hợp đồng vận chuyển hành khách như sau:
Thứ nhất, hợp đồng bằng văn bản, lời nói hoặc hành vi
Hợp đồng vận chuyển hành khách có thể được lập thành văn bản, thỏa thuận bằng lời nói hoặc được xác lập bởi hành vi thể hiện ý chí tham gia vận chuyển của các bên. Trong đó:
- Hợp đồng vận chuyển hành khách bằng lời nói: Đây hình thức ghi nhận sự thỏa thuận miệng giữa hành khách và bên vận chuyển về nội dung và hình thức vận chuyển. Loại hình này thường phổ biến trong vận chuyển ngắn hoặc tức thời như taxi, xe ôm truyền thống. Hành khách lên xe và thanh toán tiền cước theo quãng đường thực tế.
- Hình thức bằng hành vi: Hình thức này dược xác lập khi hành khách thực hiện hành vi thể hiện mong muốn được vận chuyển. Ví dụ tại một số quốc gia như ở một số quốc gia hành khách chỉ cần quẹt thẻ khi lên xe buýt hoặc tàu điện ngầm. Hiện nay tại Việt Nam, hình thức này cũng đang được sử dụng phổ biến ở các ga tàu điện.
Thứ hai, vé vận chuyển là bằng chứng giao kết hợp đồng: Vé vận chuyển do hành khách mua là bằng chứng xác nhận việc hợp đồng vận chuyển đã được giao kết. Vé thường thể hiện các thông tin cơ bản của hợp đồng như: giá cước, thời gian khởi hành, điểm xuất phát, điểm đến, thời hạn sử dụng vé, số hiệu phương tiện (tàu, xe, máy bay), thậm chí có thể bao gồm họ tên và địa chỉ của hành khách tùy loại hình vận chuyển.
Nội dung của hợp đồng vận chuyển hành khách
Theo quy định tại khoản 2 Điều 17 Nghị định 158/2024/NĐ-CP, hợp đồng vận tải hành khách phải đảm bảo có đầy đủ các nội dung tối thiểu sau:
- Thông tin về đơn vị kinh doanh vận tải ký hợp đồng: tên, địa chỉ, điện thoại, mã số thuế, người đại diện ký hợp đồng (tên, số định danh cá nhân (số căn cước công dân);
- Thông tin về hành khách hoặc người thuê vận tải (tổ chức hoặc cá nhân): tên, số định danh cá nhân (số căn cước công dân), địa chỉ, số điện thoại;
- Thông tin về thực hiện hợp đồng, bao gồm:
- Thời gian bắt đầu thực hiện (ngày, giờ) và kết thúc hợp đồng
- Địa chỉ điểm đầu, địa chỉ điểm cuối và các điểm đón, trả khách (hoặc xếp, dỡ hàng hóa) trên hành trình vận chuyển
- Cự ly của hành trình vận chuyển (km)
- Số lượng khách (hoặc khối lượng hàng hóa vận chuyển)
- Thông tin về giá trị hợp đồng và phương thức thanh toán;
- Quy định về trách nhiệm của các bên tham gia thực hiện hợp đồng vận chuyển, trong đó thể hiện các nội dung sau:
- Việc thực hiện nghĩa vụ thuế đối với nhà nước
- Quyền, nghĩa vụ của bên vận chuyển, hành khách hoặc người thuê vận tải
- Số điện thoại liên hệ tiếp nhận giải quyết phản ánh, khiếu nại, tố cáo của hành khách
- Cam kết trách nhiệm thực hiện hợp đồng và quy định về đền bù thiệt hại cho người thuê vận tải, hành khách.
Mục đích: Việc quy định nội dung tối thiểu của hợp đồng vận tải hành khách được sử dụng nhằm mục đích quản lý nhà nước về hoạt động vận tải, cung cấp cho lực lượng chức năng có thẩm quyền. Hợp đồng vận tải hành khách phải luôn có đầy đủ nội dung nêu trên để thuận tiện trong việc cung cấp thông tin cho cơ quan quản lý giá, cơ quan Thuế, Công an, Thanh tra đường bộ khi có yêu cầu.
Hợp đồng vận chuyển hành khách có được lập dưới dạng điện tử không?
Khoản 2 Điều 18 Nghị định 158/2024/NĐ-CP quy định đơn vị kinh doanh vận tải được sử dụng hợp đồng vận chuyển hành khách bằng hợp đồng điện tử và phải đảm bảo các điều kiện sau đây:
- Có giao diện phần mềm: Đơn vị kinh doanh vận tải cung cấp đầy đủ thông tin cho hành khách hoặc người thuê vận tải. Trong đó, hệ thống phải bao gồm đầy đủ các thông tin về tên hoặc biểu trưng (logo), số điện thoại để liên hệ trong trường hợp khẩn cấp của đơn vị kinh doanh vận tải.
- Phải gửi nội dung của hợp đồng và hóa đơn: Nội dung tối thiểu của hợp đồng vận tải hành khách và hóa đơn điện tử của chuyến đi phải được gửi đến tài khoản giao kết hợp đồng của hành khách, người thuê vận tải và cơ quan Thuế theo quy định.
- Lưu trữ dữ liệu: Đơn vị kinh doanh vận tải phải lưu trữ toàn bộ dữ liệu của hợp đồng điện tử tối thiểu trong thời gian 03 năm.
Dịch vụ tư vấn hợp đồng tại Hopdongmau
- Tư vấn các vấn đề pháp lý liên quan đến nội dung hợp đồng
- Phân tích rủi ro và thẩm định hợp đồng trước khi ký kết, sau khi ký kết.
- Soạn thảo hợp đồng, rà soát các dự thảo hợp đồng, thỏa thuận trước khi ký kết theo yêu cầu.
- Tư vấn, đại diện theo ủy quyền tham gia thương lượng, đàm phán ký kết hợp đồng với đối tác.
- Biên dịch các văn bản hợp đồng và hồ sơ pháp lý liên quan.
- Các dịch vụ tư vấn luật khác có liên quan đến hợp đồng.
Trên đây là bài viết Hợp đồng vận chuyển hành khách, Hopdongmau tự hào là đơn vị hỗ trợ vấn đề liên quan đến pháp lý, tư vấn pháp luật, thủ tục giấy tờ cho khách hàng là cá nhân và doanh nghiệp. Liên hệ với chúng tôi ngay hôm nay để được tư vấn và hỗ trợ kịp thời.
Xem thêm: Hướng dẫn thanh toán bằng VNPay
Thông tin liên hệ
Hopdongmau.net nhận cung cấp các mẫu hợp đồng, biểu mẫu theo từng doanh nghiệp, cá nhân trên toàn quốc theo yêu cầu.
Nếu bạn cần bất kỳ hỗ trợ nào về mẫu hợp đồng, vui lòng liên hệ với chúng tôi qua các hình thức sau:
Email: hotro@hopdongmau.net
Điện thoại: (84) 28-6276 9900
Hotline: 0918 88 79 28


